دانشگاه خوارزمی پژوهش‌های تربیتی ۱۰۲۴-۳۴۰۲ 13 52 2026 06 08 Implementation of Cognitive Load Theory for Students’ Learning and Educational Achievements: A Systematic Review کاربست نظریه بار‌شناختی در یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان: مرور سیستماتیک 3816 FA وحید احمدی دانشگاه اصفهان 0000-0003-1943-942X سعیده صالحی دانشگاه اصفهان 0009-0004-8890-0405 راضیه حاجیان دانشگاه اصفهان 0009-0007-2508-0798 Journal Article 2026 06 08 <span><span><span><span><span><span><span><span><span>The present study aims to review previous research on Cognitive Load Theory and its implementation for students’ learning outcomes and educational achievements in Iran and throughout the world from 2000 to 2024. To achieve this, a literature search was conducted in reputable domestic and foreign databases such as the ACECR Scientific Information Database, Magiran, </span></span></span><span><span><span>Noormags, Comprehensive Portal of Humanities, ERIC, Science Direct, Francis & Taylor, Google Scholar, and some other websites using English and Persian keywords for Cognitive Load Theory, learning and educational achievements. The papers were qualitatively assessed using checklists. From the overall </span></span></span><span><span><span>120</span></span></span><span><span><span> sought papers, 25 papers were finally examined after reviewing their titles, considering their involvement criteria, and a detailed study of them. As the Literature Review sections showed, the analysis of the papers had focused on 23 core and 6 subsidiary factors. From the core group, the Impact of Teaching by Cognitive Load on Students’ Learning and the Impact of Teaching by Cognitive Load on Students’ Retention </span></span></span><span><span><span>had the most frequencies. The major factors were organized and coded into six subtitles: Learning Improvement, Adjustment Dimensions, Cognitive and Metacognitive Skills, Educational Progress and Achievement, Educational Skills, and Motivational Dimension for the larger group of Implementation of Cognitive Load Theory for Students’ Learning and Educational Achievement. </span></span></span><span dir="RTL"><span><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span> <span><span><span><span><span><span><span><span><span><span><span>هدف پژوهش حاضر، </span></span></span><span><span><span>ﻣﺮور ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت انجام‌شده در زمینـۀ کاربست نظریۀ بار‌ شناختی در یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان در ایران و جهان از سال 2000 تا 2024 بود. بر این اساس، جستجوی ﻣﻘﺎﻻت در ﭘﺎﻳﮕﺎه‌ﻫﺎی اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻣﻌﺘبر داخلی و خارجی نظیر </span></span></span><span><span>مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، </span></span><span><span>مگ‌ایران، نورمگز، پرتال جامع علوم انسانی، اریک، ساینس‌دایرکت، فرانسیس و تیلور و گوگل‌اسکالر </span></span><span><span><span>با جستجوی ﻛﻠﻤﺎت نظریۀ بار شناختی، یادگیری، پیشرفت تحصیلی و معادل انگلیسی آنها اﻧﺠﺎم پذیرفت. ارزیابی کیفی مقالات با استفاده از چک‌لیست صورت گرفت. در این مرور 120 مقاله شناسایی شد که بعد از بررسی عناوین، درنظرگرفتن معیار‌های ورود و خروج و بررسی کامل مقالات، در نهایت 25 مقاله مطالعه شد. بر اساس مرور پژوهش</span></span></span><span dir="LTR"><span>‌</span></span><span><span><span>های انجام‌شده، </span></span></span><span><span>تجزیه‌وتحلیل این اسناد بر 23 محور پایه و </span></span><span><span>شش</span></span> <span><span>محور فرعی تأکید داشت. از بین محور‌های پایه، اثر‌بخشی آموزش مبتنی بر بار شناختی بر میزان یادگیری دانش‌آموزان و اثربخشی آموزش مبتنی بر بار شناختی بر یادداری دانش‌آموزان بیشترین درصد تکرار را داشتند. محور‌های پایه در فرآیند کدگذاری در قالب شش محور فرعی بهبود یادگیری، ابعاد تنظیم، مهارت‌های شناختی و فراشناختی، پیشرفت تحصیلی و موفقیت، مهارت‌های تحصیلی و بُعد انگیزشی در زمینـۀ محور اصلی</span></span><span><span> پژوهش</span></span> <span><span>یعنی </span></span><span><span>کاربست نظریۀ بار ‌شناختی در یادگیری و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان سازماندهی شد.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span> https://erj.khu.ac.ir/article_3816_c911241d00294e8bb714eee2e83fa475.pdf